{[['
']]}
']]}
Geçmiş kimileri için sadece geçmiş değildir; geçip gitmemiştir. Özünde nice güzel hatıralar saklıyordur geçmiş. Unutmak isteyen de olabilir belki onu. Tek başına ona iyidir ya da kötüdür demek çok da doğru olmaz bu bağlamda. Zaman, siliverir şimdiyi. Her saniye geçmişi tadar böylece. Geçer gider günler. Zamanın iyileştiriciliği unutturarak temizler yaraları. Tik taklar, tıkırdar da bitiverir yollar.
Fakat zamanın iyileştiriciliğinin bir alana öyle büyük faydası oldu ki, farkında olduğumuz haliyle ya da hiç fark etmediğimiz şekilde adeta bir çağ kapanıp yeni bir çağ başladı. Geçmişin izleri silinip gittikçe ortaya albenisi birkaç vites yükselmiş yepyeni ürünler ortaya çıktı, çıkmaya devam ediyor. Bahsetmek istediğim; yazının bütününde üzerinde durmaya çalışacağım otomobil sektörünün görünüm inkılâbı.
Çok değil 1980’li yılların başında üretime yeni birçok model katma arayışında olan otomobil üreticileri belirledikleri ihtiyaçlar ve mevcut teknoloji ışığında, konsept ve boyutları farklılık gösteren pek çok modeli bantlardan indirip tüketicinin beğenisine sundular. Marka ve modeli ne olursa olsun tüm araçlar ortak bir noktaya sahipti; tasarım. O günlerde tüketici için tasarım, genel anlamda bazı modellerde aşırı benzerlik olduğu şeklinde algılansa da elbette pek çok model için ayırt edici özelliklerin olduğu şeklinde yorumlanıyordu. Ancak bugün geriye dönüp bakıldığında tasarımların ortak noktasının köşeler, sert hatlar ve ergonomik olmayan iç dizaynlar olduğunu görüyoruz.
Örneğin; aynı dönemde piyasaya sürülen Seat Marbella, Fiat Panda ve Lada Samara’ya bakınca modelleri o dönemde bile birbirinden ayırt etmenin zorluğu ve tasarımlarının bahsettiğim ölçüde keskin ve aslında araçların performanslarını da olumsuz etkileyen anaerobik yapıda olduğu görülmekte.
 |
| -Lada Samara- -Seat Marbella- -Fiat Panda- |
1990’lı yıllarda TOFAŞ’ın ürettiği, oldukça da yakından tanıdığımız Şahin, Doğan, Kartal gibi araçları da göz önünde bulundurursak bugünkü tasarım anlayışının 90’ların sonu ve 2000’li yılların başı itibariyle hayat bulduğu görülüyor. Zira kıvrımlı hatlara sahip, oval köşeli ve yuvarlak far kombinasyonlarıyla desteklenen modeller yakın geçmişin ürünleri.
Yuvarlak hatlar denilince aklıma ilk gelen model Ford Ka oluyor. Ford Ka denilince aklıma gelense tam bir hayal kırıklığı oluyor. Şahsen Ford Ka, otomobil anlayışıma ve göz zevkime çok aykırı bir yerde duruyor. Ford Ka’yı tasarım iyileştirme çabalarının başlangıç notası olarak kabul edebilirim. Fakat onu tutup baş tacı etmem imkansız. Onu bir tasarım öncüsü ya da tek başına bir fenomen olarak görmek de doğru olmaz fakat markaların ve tasarımcıların algılarının değiştiğine ve değişeceğine inanmak için bir sebep olarak kabul edilebilir. Nitekim öyle de…
Yakın geçmişin tüm marka ve modeller açısından “Yeni Kasa” ibaresiyle anılması size de bir şeyler ifade etmiyor mu? Yeni kasa, çünkü önceki kasa kötü. Hepsi bu mu, yani tüm açıklama bundan mı ibaret? "Elbette hayır, yeni kasa eşittir yeni tasarım." Bu yazıda iç mekânlara hiç değinmeyeceğim çünkü iç mekân tasarımları sıradan otomobilleri adeta pilot kabini haline getirdi. Bu durumun gelişim sürecini, olumlu ve olumsuz yanlarını bir başka yazımda ele alacağım. Tekrar konumuza dönecek olursak; dış tasarımların giderek ovalleşmesini psikolojik olarak da incelemek gerekir. Açıkça, oval köşelerin insanda sert köşelerin oluşturduğu algıdan daha hoş bir algı oluşturuyor olmasının bir sebebi olmalı diye düşünüyorum. Firmaların bunu sonunda keşfetmelerinin de bir karşılığı…
Zaman tünelinde daha da geriye gidip Ferrari’nin eski kasalarına da bakılabilir. Durumun değişmediği görülecektir. Küçük bir gözlemle günümüzde üretilen modellere bakıldığında pek çoğunun bahsettiğim şekilde daha yumuşak hatlara sahip olacak şekilde üretildiği de rahatlıkla görülebilir. Bunu gözlemlemek için ülkemizde satışı çok da eskilere dayanmayan VW Jetta’nın kısa zaman aralıklarıyla tasarımında yapılan iyileştirmelere bakılabilir. Yapılan iyileştirmelerin çoğunun arkasında aerobik yasaların da olduğunu göz ardı etmemek gerekir. Yenilik her zaman iyidir diyemem ama yaşasın yeni kasa özgürlüğü!
Son olarak tasarımı ve modeli ne olursa olsun, araç kullanırken emniyet kemeriniz sizinle olsun.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder